ارتودنسی

r-NATURAL-TOOTH-WHITENING-large570

ارتودنسی چیست؟

ارتودنسی علم تصحیح روابط نامناسب فک و دندان و جفت و ردیف کردن دندان های نامنظم است. درنهایت، با انجام ارتودنسی مشکلات مربوط به نظم، ترتیب و قرارگیری دندان ها در فک برطرف شده و فرد می تواند با کیفیت بهتری غذا بخورد و از زیبایی بیشتری هنگام صحبت کردن و لبخند زدن برخوردار باشد.

انواع دستگاه های ارتودنسی

دستگاههای ارتودنسی شامل دو شکل کلی ثابت و متحرک می باشند که بسته به نوع مشکل بیمار یکی از آنها یا هردو بکار می رود . وجه تسمیه این دستگاهها بر مبنای قابلیت جابجایی آنها توسط بیمار است. در دستگاه ارتودنسی ثابت اجزاء به صورت نگین هایی بر روی دندان چسبانده شده و ثابت می گردند. در حالی که دستگاههای متحرک ساختارهای پلاستیکی شکلی هستند که توسط خود بیمار گذاشته و برداشته می شوند.
یکی از سوالات رایج از سوی بیماران این است که ارتودنسی ثابت بهتر است یا متحرک؟ پاسخ این است که هر کدام اینها کاربرد، مزایا و معایب خود را دارند. به عنوان مثال برای درمان های هدایت رشد فک که در طول دوره رشد بیماران صورت می گیرد ارتودنسی ثابت تقریبا” کمکی نمی تواند بکند و باید از دستگاههای متحرک بهره برد. از سویی ردیف کردن دندانها به صورت دقیق و با رعایت جزئیات تنها توسط ارتودنسی ثابت محقق می گردد.
از مهمترین مزایای ارتودنسی ثابت، کاهش نیاز به همکاری بیمار در خصوص گذاشتن مرتب دستگاه می باشد و البته اینکه نیروی وارده به دندانها در سه بعد فضایی قابل تنظیم می باشد. مهمترین عیب دستگاههای ثابت ارتودنسی، لزوم دقت بالای بیمار در امر رعایت بهداشت دهان و دندانها می باشد زیرا حضور دستگاههای ثابت داخل دهان روند معمول مسواک زدن و نخ دندان کشیدن را مختل می کند.
مهترین مزیت ارتودنسی متحرک امکان راحت تر رعایت بهداشت دهان در قیاس با ارتودنسی ثابت است. به گونه ای که حین غذا خوردن و مسواک زدن بیمار می تواند پلاک یا دستگاه متحرک خود را بردارد. همین نکته مهمترین عیب دستگاههای متحرک را نیز رقم می زند. به این مفهوم که به دلیل قابلیت گذاشتن و برداشتن از سوی بیمار، نیاز به همکاری بالای بیمار در استفاده مرتب دارد.

می توان از موارد زیر بعنوان شایعترین موارد استفاده از ارتودنسی متحرک نام برد:

- اگر یک یا تعداد معدودی از دندانهای کودک در مسیری نابجا روییده باشند به نحوی که در صورت تداوم این جهت رویشی، اختلالات بعدی شدیدتری به دیگر دندان ها تحمیل گردیده و یا حتی منجر به انحراف رشد استخوان های فک کودک شوند،ارتودنتیست با تهیه یک دستگاه ساده متحرک ارتودنسی به آن دندان ها نیرو اعمال کرده و مسیر رویش آنها را اصلاح می کند.

- اگر کودک دارای عادت غلط دهانی مانند مکیدن لب و یا انگشت بوده و یا دائما” زبان خود را به سمت دندان های جلویی می برد به نحوی که این دندان ها در حالت عادین می توانند به هم نمی رسند، ارتودنتیست با استفاده از دستگاه های ارتودنسی متحرک می تواند به کودک کمک نماید تا از گسترش این عادت ها جلوگیری نماید. به این دستگاههای متحرک به اصطلاح، “عادت شکن” می گویند.

- اگر کودکی زود تر از موعد مناسب یک یا تعدای از دندان های شیری خود را به هر دلیل از دست داده باشد، به نحوی که تا زمان رویش دندان های دائمی وی مدت نسبتا” طولانی باقیمانده باشد، ارتودنتیست می تواند با کمک دستگاه های ارتودنسی متحرک ویژه، فضای این دندان ها راحفظ نموده و باعث شود که دندان های مجاور ناحیه بی دندانی سر جای خود بمانند و مکان رویش دندانهای دائمی حفظ شوند. به این دستگاه ها به اصطلاح ” فضا نگهدارنده” می گویند. اگر کودک از این دستگاه ها استفاده نکند، دندان های شیری مجاور ناحیه بی دندانی حرکت کرده و جای خالی را پر می کنند و در واقع باعث نهفتگی دندان دائمی می شوند.

- اگر در کودکی هر یک از فکین، از رشد طبیعی برخوردار نبوده و والدین ببینند که یکی از فکین جلو و یا عقبتر از دیگری است، ارتودنتیست می تواند با استفاده از دستگاههای متحرک ویژه ارتودنسی، نسبت به اصلاح مسیر رشد استخوانی فکین کودک اقدام نموده و شدت عارضه را کاهش دهد.این نوع درمان در دوره زمانی خاصی از زندگی کودک در محدوده نزدیک به بلوغ وی قابل انجام است. اگر این دوره زمانی طلایی و مهم از دست برود، برای درمان مشکلاتا سکلتالی و استخوانی تنها راه علاج، درمان های جراحی است. به این نوع دستگاه های متحرک ارتودنسی که ماهیت درمان های پیشگیرانه ارتوپدی را دارند به اصطلاح “دستگاه های فانکشنال و یا کاربردی” می گویند.

مدت زمان استفاده:

شرط لازم برای موفقيت درمان با اين دستگاهها، استفاده کافی از آنها با توجه به دستوری است كه ارتودنتيست توصيه مي كندکه در اغلب موارد نیازمند استفاده دائمی در طی شبانه روز است.در اوایل درمان این دستگاهها تنها در هنگام صرف غذا از دهان خارج می شوند . استفاده ناکافی از این دستگاهها منجر به عدم امکان قرار گیری درست آنها در دهان، درد و ناراحتي و لقي دندانها واز بین رفتن نتایج درمانی بدست آمده می شود.

عوارض جانبی درمان ارتودنسی چیست؟

اگر درمان ارتودنسی توسط متخصص مربوطه انجام نشود امکان مواردی مانند تحلیل داخلی یا خارجی دندان، افزایش می یابد.
زردی دندانها پس از درمان ارتودنسی می تواند بابلیچینگ برطرف شود.
اگر در دوره درمانی بهداشت رعایت نشود، می تواند موجب التهاب و قرمزی و افزایش حجم لثه ها شود.